Verstopt melkkanaal

Melkkanaaltjes zijn kleine buisjes die de melk die door de klieren wordt geproduceerd naar de tepel leiden. Als de baby aan de tepel begint te zuigen, trekken de spiercellen rondom deze buisjes samen en voeren de melk door deze kanalen. Maar, als de melkproductie groter is dan de hoeveelheid die wordt afgenomen, hoopt moedermelk zich in de borst op, waardoor een zwelling ontstaat die de normale melkstroom door de kanaaltjes blokkeert. Daarom wordt dit ook wel een verstopt of geblokkeerd kanaal genoemd. Dit kan uitgroeien tot een ontsteking of mastitis wanneer bacteriën in de kanaaltjes komen en een infectie veroorzaken. Verstopte melkkanaaltjes moeten onmiddellijk worden behandeld om verdere complicaties te voorkomen.

Hoe herken je een verstopt melkkanaal

Typische symptomen zijn:

  • Harde knobbel in één borst
  • De borst is gevoelig, voelt warm aan, is rood en gezwollen en doet pijn
  • De knobbel en zwelling worden mogelijk minder na het voeden
  • De hoeveelheid melk lijkt minder te worden
  • De melk is waarschijnlijk dikker, draderig of vettig

Als je je koortsig voelt en uitgeput bent, kan het zijn dat de verstopping zich ontwikkelt tot mastitis. Je moet in dit geval medisch advies inwinnen.

Veelvoorkomende oorzaken van een verstopt melkanaal

Verstopte melkkanaaltjes ontstaan in het algemeen als de borsten dagelijks niet helemaal worden geleegd. Dit kan gebeuren als:

  • je baby moeilijk kan drinken omdat hij slecht is aangelegd, een te korte tongriem heeft of welk ander borstvoedingsprobleem dan ook
  • je de pauzes tussen sessies langer maakt omdat je tepels pijnlijk zijn
  • jij of je baby ziek bent
  • je hebt besloten om in één keer met borstvoeding te stoppen
  • je borsten dagelijks worden samengeperst, vanwege een slechtpassende beha, strakke kleding of buikslapen
  • je erg gestrest bent of je weerstand zwak is
  • je een aantal voedingen hebt overgeslagen of de pauzes tussen voedingen te lang zijn.

Wat je thuis aan een verstopt melkkanaal kunt doen

De vuistregel voor een succesvolle behandeling is om niet met borstvoeding te stoppen. Je melk is volkomen veilig voor je baby en je stimuleert het genezingsproces door zo vaak mogelijk te voeden. Als je om wat voor reden dan ook geen borstvoeding kunt geven, kolf de melk dan af met de hand of met een kolfapparaat.

De algemene aanbevelingen voor een voorspoedig herstel is om genoeg te rusten, veel water te drinken en gezond en uitgebalanceerd te eten. Daarnaast kunnen warme kompressen vóór de borstvoedingssessie de melkstroom bevorderen, waardoor er tijdens het voeden meer melk wordt afgeven. Je kunt je borst ook vóór en tijdens de borstvoeding een paar minuten zachtjes masseren.

Voed je baby zodra je merkt dat hij honger heeft. Met een voedingsschema zijn de pauzes tussen de voedingen vaak te lang, waardoor de melk zich ophoopt. Zodra je baby één borst heeft leeggedronken, bied je de andere aan. Start de volgende voedingssessie met de borst waarmee je de vorige sessie hebt beëindigd. Door de borsten dagelijks goed te legen, help je de melkstroom en voorkom je verdere periodes van verstopping.

Als je veel pijn hebt, kan paracetamol verlichting bieden. Koude kompressen kunnen ook helpen. Gebruik ze tussen de voedingen door om de pijn te verlichten en de ontsteking te remmen.

Als de symptomen na 24 uur rust, regelmatiger borstvoeding geven, warme kompressen en massage toch aanhouden, aarzel dan niet om medisch advies in te winnen.

Een ontsteking kan ook steriel (zonder bacteriën) verlopen, meer informatie hierover: https://www.ncj.nl/richtlijnen/jgzrichtlijnenwebsite/details-richtlijn/?richtlijn=27&rlpag=1169